ТАЛВАСА (роман) Принтер учун E-mailга юбориш
Мундарижа
ТАЛВАСА (роман)
Саҳифа 2
Саҳифа 3
Саҳифа 4
Саҳифа 5
Саҳифа 6
Саҳифа 7
Саҳифа 8
Саҳифа 9
Саҳифа 10
Саҳифа 11
Саҳифа 12
Саҳифа 13
Саҳифа 14
Саҳифа 15
Саҳифа 16
Саҳифа 17
Саҳифа 18
Саҳифа 19
Саҳифа 20
Саҳифа 21
Саҳифа 22
Саҳифа 23
Саҳифа 24
Саҳифа 25
Саҳифа 26
Саҳифа 27
Саҳифа 28
Саҳифа 29
Саҳифа 30
Саҳифа 31
Саҳифа 32
Саҳифа 33
Саҳифа 34
Саҳифа 35
Саҳифа 36
Саҳифа 37
Саҳифа 38
Саҳифа 39
Саҳифа 40
Саҳифа 41
Саҳифа 42
Саҳифа 43
Саҳифа 44
Саҳифа 45
Саҳифа 46
Саҳифа 47
Саҳифа 48
Саҳифа 49
Саҳифа 50
Саҳифа 51
Саҳифа 52
          4. “Профессор”

Ўғрилар оламида “Граф” лақаби билан ҳозирча қуйироқ даражада юрувчи Қамариддин бу атроф маҳалла болалари учун бек мартабасида эди. Анҳорнинг бир соҳилида мактаб, иккинчи бетида кинохона жойлашган. Кинохона бир неча йиллардан бери кино кўрсатмайди. Томоша зали қайси бир фирманинг омбори учун ижарага берилган, бир қисми дўкон, яна бир қисмида “интернетклуб” очилган. Ёшларнинг ақлига ақл, зеҳнига зеҳн қўшиши лозим бўлган бу клуб ўйинқароқ болаларнинг бўш вақтларини ўлдирадиган масканга айланган эди. Ўтган-кетганлар “болалар компьютер ўйини ўйнаяти”, деб ўйлашади. Лекин ўйин ўрнига яланғочларнинг беҳаё оламига соатлаб суқланиб тикилиб ўтиришларини камдан кам одам билади.
Қамариддин интернетклубга деярли кирмайди. У кинохонанинг кунботар томонига қурилган қаҳвахонада ўтиришни хуш кўради.  Интернетклубга кириб-чиқувчилар ҳам, мактабга бориб-келувчилар ҳам, кўприк тўсиғи устида ўтирувчи югурдаклари ҳам бу ердан яққол кўриниб туради. Кимни қармоққа илинтириш, кимнинг зиммасига қанча пул қўйиш шу ерда ҳал қилинади. Бу ер  унга идора вазифасини ўтайди, дейиш ҳам мумкин. Қаҳвахона хўжайини Қамариддиннинг емоқ-ичмоғидан хабардор бўлиб туришдан ташқари ҳафталик чўтални ҳам вақтида беришни унутмайди. Чўтал Қамариддиннинг чўнтагига тушмайди, бир тийинни ҳам сарф қилмай устози Акулага етказади. Қамариддиннинг югурдаклари бу ерларнинг асл хўжайини Акула эканини билишмайди. Акаларининг интернетклубга ҳам, дўконга ҳам сўзи ўтишидан завқланиб юраверишади.
Қамариддиннинг қармоғига асосан бойваччалар лаққа балиқ мисол илинадилар. Асрор бу қармоққа лақмалиги туфайли эмас, қўрқоқлиги сабабли илинган эди. Аввал мактаб йўли тинч эди. Ўтган йили Қамариддин кўприк устида дастлаб пайдо бўлганида биров аҳамият ҳам бермаган эди. Бир ҳафта ичида атрофида уч бола тўпланиб, кўприк устидаги хукмронликлари ўрнатилгач, болалар орасида қўрқув оралади. Пулдорроқ болаларга кўприк устидан ўтиш ҳақи белгилаб қўйилди. Асрор ҳам шулар қаторига қўшилди. Пул бермаган тақдирда калтакланиши, ҳатто ўлдириб юборилиши мумкинлигини билибоқ, тиззалари қалтирайдиган бўлиб қолган эди. Қамоқдан чиқиб келган Қамариддиннинг қаҳрига учраш ваҳимаси болалик чоғлариданоқ калтакдан қўрқувчи Асрор учун  ғоят улуғ фожиа бўлиб туюларди. Бу фожиадан қутулишнинг ягона чораси отаси билан тўйга борганида қистирилган пуллардан ўғирлаб олиш эди. Бу ўғирлиги учун отасининг қаҳридан ҳам қўрқарди. Лекин отасининг жазосидан қутулишга ишончи бор, ўғрининг кечиришидан эса умиди йўқ эди.
Ярим йиллик қўрқув оташида яшаган Асрор ўзи ҳам кутмаган ҳолда Қамариддиннинг меҳрига сазовор бўлиб қолди. Бу йигитга яқинроқ юриш шарти билан пул тўлаб туришдан озод  этилди. Кўприк устидаги шилқим болалар қаторига қўшилмаган бўлса-да, Қамариддин айтган жойга боришга, у буюрган ишни қилишга мажбур эди. Қамариддин атрофидаги болаларни сўкиб-уриб туришдан тоймасди. Лекин Асрорга нисбатан меҳрибон эди. Шунинг учун ҳам Асрор уни ўзининг энг яхши дўсти сифатида ҳурмат қила бошлаганди. Ғайратнинг кикбоксингда омади юришаётганини билган Қамариддин Асрор орқали уни ҳам қаторига тортди. Ғайрат таранг қилиб ўтирмади. Тез кунда Қамариддин билан худди ака-укадай апоқ-чапоқ бўлиб кетди.
Дилфуза билан гаплашиб турганида ҳуштак чалиб ҳалал берган болалар Асрорни Қамариддин ўтирган қаҳвахонага бошлаб келдилар. Вазифани адо этганлари учун мукофот кутгандай хожалари ёнига ўтирмоқчи эдилар Қамариддиннинг ўқрайиб қарашидан чўчиб, тисландилар.
-Қуриларинг!-деди Қамариддин ҳудди итни ҳайдагандай. Хожаларининг қўполлигига кўникиб қолган болалар қаҳвахонадан итоаткорлик билан чиқдилар-да, кўприк устидаги ўринларини эгалладилар. Қамариддин лабига сигарет қистириб тутатди.
-Профессор, сен компьютерчиларнинг додахўжаси бўла оласанми?-деб сўради у сигарет тутуни орасидан кўзларини сал қисиброқ қараб.
Кутилмаган бу савол Асрорни ажаблантирди:
-Бу нима деганингиз?
-Ҳамма ишнинг устаси бўлади, устасининг ундан ҳам зўрроқ устаси бўлади. Сен сирли сайтлар калитини очиб, кира оласанми?
-Қанақа сирли сайт?
-Сен қанақалигини суриштирма,-Қамариддин шундай деб Асрорга қаттиқ тикилди-да, кўрсатгич бармоғини бигиз қилганича унинг пешонасига ниқтаб, янада қаҳрлироқ овозда деди:
-Кира оласанми ё йўқми, шунисини айт!
Кутилмаган саволларнинг зардали оҳангда берилиши Асрорни бир оз довдиратди. Нима деб жавоб қайтаришни билмай, ўйланди-да, елкасини қисди:
-Билмадим... Бунақа ишга ҳаракат қилиб кўрмаганман. Нимага керак ўзи?
-Ишинг бўлмасин, дедим-ку!-Қамариддин шундай дегач, муғомбирлик билан илжайди.-Балки анави интернетклубга сени хўжайин қилиб қўймоқчидирман.
-Интернетклубга?–Асрор ажабланиб бир Қамариддинга, бир интернетклуб атрофида ўралашиб юрган болаларга қараб олди-да, бош чайқади.- Керак эмас...
-Сенга керак бўлмаса, менга керак.
-Эплай олмайман.
-Эплай олмаслигингни биламан. Хўжайинликни Ғайратга бераман, сен ёрдамчи бўласан. Қўрқма, мен эртага ёки индинга бўладиган ишни айтмаяпман. Вақти-соати келганда шундай бўлади. Унгача сен сайтларга киришни яхшилаб ўрган. Сенинг бу ишингга зўр одамлар қизиқишяпти.
-Ким?
-Ким, дейсанми?..- Қамариддин бурнидан тутун чиқариб, тутун орасидан Асрорга сирли қаради:- Масалан,  мен.
-Тушунмаяпман?
-Ҳозирча тушунишинг шарт эмас. Менга жавоб бер: биз, яъни сен билан мен зўр яшашга ҳаққимиз борми? Зўр “мерс”ларда юришга ҳаққимиз борми? Ҳа, бор. Чунки иккаламиз ҳам бошқа болалардан ақллироқмиз. Ўзимни сенга қўшиб, “ақллироқмиз” деганимга ажабланма. Тўғри, қамалганман, лекин мен ҳам мактабда яхши ўқирдим. Менделеев охирига етказолмаган ишни мен эплайман, деб ишонардим. Профессор бўлишни орзу қилардим. Мен орзуимга етмагунимча тинчимайман. Фақат... мен эмас, сен профессор бўласан. Сени отанг одам қилолмайди, мен одам қиламан. Отанг нима қилди? Сени зўр лицейдан чиқариб олиб, ёнида чилдирма чалдириб юрибдими? Сени мен ўқитаман. Тагингда “мерс”, ўша отарчи отанг ҳам сени кўрганида таъзим қилиб туради.
-Адамни бунақа ҳақорат қилманг.
-Аданг подлец одам. Сенинг қадрингга етмайди. Мен етаман қадрингга. Лицейда ўқиётганингда кўприк олдидан ўтардинг-а? Биз ўша ерда ўтирардик, кўрардинг-а? Ҳа, кўрардинг. Озгина қўрқардинг ҳам. Мен қўрқишингни юришингдан билардим. Лекин сенга тегмасдик. Нега тегмасдик, ўйлаб кўрганмисан? Ўйлаб кўрмагансан. Сени зўр ўқишингни менга айтишганди. Мен ўқийдиганларни ҳурмат қиламан. Чунки ўзим ўқий олмадим. Лицейдан мактабга қайтганингда боллар йўлингни тўсиб, пул талаб қилишдими? Қилишди. Мен айтувдим уларга. Чунки мен зўр ўқишни ташлаганингни кечира олмайман. Айб сенда эмас, биламан, лекин барибир сенам жазоланишинг керак эди. Адангга алоҳида жазо ўйлаб қўйганман.
-Адамга тегманг.
-Қўрқма, адангни чертмайман, лекин вақти келиб ўқишингга тўсқинлик қилгани учун афсусланади. Сендан кечирим сўрайди.
-Керакмас.
-Нега керакмас бўларкан?
-У сизга ёқадими ё ёқмайдими – менинг адам. Ота боладан кечирим сўрамайди.
-Бу сенинг фалсафанг. Меники бошқа. Кимнинг фалсафаси зўр чиқишини кейин кўрасан. Ҳозирча шалпайма. Ҳалиги гапим ўртамизда қолади. Мен сени ўзимга шерик қилиб оламан. Биз туғишган ака-укадан ҳам яқин бўламиз.
-Мен... ўғирлик қилмайман.
-Ким сенга “ўғирлик қиласан”, деяпти? Фақат сен эмас, менам ўғирлик қилмайман. Онамга сўз берганман: фақат тўғри йўлдан юраман. Лекин икковимиз бошқача йўл билан бойиймиз.
-Компьютердами? Демак, хакерликми?
-Мен сенга ҳеч нима деганим йўқ. Ҳозирча ўқи, ўйнаб- кул. Орқангда суянадиган тоғинг –мен борман. Кечқурун дискотекага кел.
-Боролмасам керак... Бошим оғрияпти.
-Бошинг бошқа нарсага оғрисин. Лалайма. Айтганимни қил. Бир нафас ҳам унутма: бундан буён мен тўрга чиқсам - тўрга чиқасан, гўрга кирсам - гўрга кирасан,-Қамариддин меҳри товлангандай Асрорнинг елкасига қўл ташлаб енгил қучди.-Қўрқма, ўзим гўрга кирсам ҳам сени тортмайман. Сен энг юқори мартабаларда юрасан. Отанг эса ҳозир яхши ҳаёт деб юргани ахлатхонасида нажасга беланиб ётаверади.
Қамариддиннинг бу гаплари ҳақиқат бўлгани билан Асрор учун ҳақорат эди. Энг ачинарлиси - Асрорнинг бу ҳақоратга чидашдан ўзга чораси йўқ эди. Асрор Қамариддиннинг мақсадини англади. Компьютер ёрдами билан турли идораларнинг сирли ҳужжатларини ўрганишдан тортиб, банклардан катта миқдорда пул ўмаришгача бориб етадиган, ёки вирус тарқатиб, турли маҳфий ҳужжатларни йўқ қилиб юбора оладиган мутахассисларнинг “хакер” деб аталишини, уларнинг қандай жазога лойиқ кўрилишини у яхши билади. Шу боис ҳозир отасининг ҳақоратланишидан эмас, балки бўлажак жазо ваҳимасидан вужудига титроқ югурди. Унинг бу ҳолатидан бехабар Қамариддин жим қолишини итоаткорлик белгиси деб билиб, гапни бошқа мавзуга бурди:
-Дилфуза қаерда?
-Уйида бўлса керак, нимайди?
-Адасига аравачани бугун олиб берсаммикин, девдим. Ўзи ҳам бирга борсин.
-Бормайди.
-Нега?
-“Янги аравача керакмас”, деди.
Қамариддин Асрорнинг елкасига мушт тираб, енгил туртди:
-Нега айтдинг? Сенга айтиб қўй, девмидим, э сўтак!
-Сиздан бир нарса сўрасам хафа бўлмайсизми?-деди Асрор унга дадилроқ қараб.
-Қани, айтиб кўр-чи, хафа бўлсам, битта мушт ерсан. Битта муштга арзийдими гапинг?
-Сиз... Дилфузага нима учун яхшилик қилмоқчисиз?-Шундай деб сўрашга сўради-ю Қамариддиннинг тикилишига дош беролмай нигоҳини ерга қадади.
-Шу саволингда ҳам латталик қилдинг. Тўғрисини сўрайвермайсанми? “Яхши кўрасизми?” демоқчимисан? Ҳа, Дилфузни яхши кўраман. Сенам яхши кўрасанми? Яхши кўрасан. Лекин сен унга етиша олмайсан. Умидингни уз. Негалигини биласанми?
Асрор унга бир қараб олди-ю жавоб бермади.
-Билмасанг билиб қўй: қизлар мард йигитларни яхши кўришади. Қайсидир асрда ўтган бир нодон “дунёда ҳамма нарсани муҳаббат ҳал қилади”, деган экан. Йўқ, братишка, дунёда ҳамма нарсани куч ҳал қилади. Сен эса қўрқоқсан, латтачайнарсан. Сендан зўр олим чиқиши мумкин, лекин яхши эр чиқмайди.
Бу гап Асрорнинг ҳамиятига тегди. Вужуди бир титраб, унга тик қаради:
-Сиздан-чи?
Аслида ўзини ҳимоя қиладиган, латтачайнар эмаслигини исбот эта оладиган гапларни айтмоқчи эди. Лекин тилига “сиздан-чи?” деган сўздан ўзгаси келмади.
-Менданми?-Қамариддин боланинг ночор ҳолатидан кулди.- Мен ҳар ҳолда уни ҳимоя қила оламан. Қани, ўша маржани мен билан талашиб кўр-чи? Кучинг-ку етмайди, лекин журъатинг етадими?
-Дилфуза… маржамас... куч билан тортиб оладиган матох ҳам эмас.
-Ана шу-да! Сенга гап сотиш бўлса, бу ёғини қотирасан.
-Талашсам-талашмасам, Дилфуза сизга ҳам насиб этмайди.
Асрорнинг бу дадил гапидан Қамариддин ажабланди:
-Нега энди?
-У... сизга тегмайди.
Қамариддин “Менга терслик қилаётган ўзингмисан, ё мен хато эшитдимми?” дегандай Асрорга нигоҳини қадади. Отаси ҳақоратланганида қатъий эътироз билдиришга журъати етишмаган йигитча қиз тақдири ҳал қилинаётганда кўзларини олиб қочмади. Унинг бу журъати оз бўлса-да, Қамариддинни ажаблантирди.
-Ўтмишимни назарда тутяпсанми?
-Ҳозирингизни ҳам...
-Ана энди калтак ейишга яқинлашиб қолдинг.-Қамариддин муштини тугиб, стол устига қўйди. Асрор унга ҳавотир билан қараб қўйди. Қамариддин одамларнинг шундай қўрқув билан мўлтиллаб қараб туришларини ёқтирарди. Ҳозир ҳам йигитчанинг пирпираётган киприкларига қараб  ҳузурланди-да, ҳукмини ўзгартирди, илжайганича марҳамат қилди:- Лекин ҳозир урмайман... Сенга... иқдисодий чора кўраман. Мен сени илм оладиган бола деб чўтал пулдан озод қилган эдим. Сен яхшиликни билмайдиган бола экансан. Энди аданг билан борган ҳар тўй ҳисобидан йигирмадан тўлаб турасан.
Бу талабни эшитиб Асрорнинг капалаги учиб кетди. Бундан кўра бир-икки мушт еб қутулиб кетгани минг марта яхши эди.
-Долларми?-деди у ютиниб.
-Ҳа, намунча рангинг оқариб кетди? Пул деса жонинг чиқиб кетади, а? Адангнинг битта тўйдаги нархи икки минг эканини мен билмайманми? Ҳалиям қистир-қистирни ҳисобга олмаяпман. Агар айтганимни вақтида бериб турмасанг бармоқларингни тилиб, туз сепиб қўяман. Ўлгунингча ҳам бирон нарса чалолмай ўлиб кетасан. Адангнинг чойига сурма қўштириб ичираман. Ўлгунича хириллаб юраверади.
-Сиз... нега...
Томоғига бир нима тиқилиб гапира олмай қолди. Адолатни-ку талаша олмасди. Аммо бу онда ялинишга ҳам тили айланмади. Унинг бу ҳолатидан Қамариддин ҳузурланиб кулди.
-Ҳа, ҳозиргина жуда-а дадил эдинг-ку, гапириб ол гапларингни! Аҳмоқ! Шу гапларимга ишониб ичинг ўтиб кетди-я! Агар йигирма доллар учун  шу даражада аҳмоқлик қиладиган бўлсам мени Граф эмас, шилта дейишарди. Сенам менинг кимлигимни унутма. Сен мендан қочиб қутулолмайсан. Биз бир-биримиз билан ўлгунимизча боғланганмиз.  Тушундингми?-Асрор ночор равишда бош ирғади.- Кечки пайт дискотекада кўришамиз. Дилфузани олиб борасан. Мен орани очиқ қилиб олишим керак.
-Дилфуза бормайди.
-Мен борадими ё йўқми деб сўраганим йўқ. Олиб борасан, дедим. Олиб борсанг яхшилик билан орани очиқ қиламан. Агар ўз оғзи билан “Яхши кўрмайман”, деса, гап йўқ, мен таслимман. Бугун олтинчи майми? Ҳа, демак, олтинчи май мен учун ё ғалаба куни бўлади ё... Агар олиб келмасанг... мен уни... зўрлаб бўлса ҳам мақсадимга эришаман. Кейин...  табаррук қилиб берганимдан кейин у сеники бўлади!

                            

 
Кейинги »